१० कार्तिक २०७८, बुधवार
(नेपाली समय)
१० कार्तिक २०७८, बुधवार
नेपाली समय

अत्यावश्यक सेवामा पन्छिने एम्बुलेन्सभित्रको गैरकानुनी धन्दा

५ वैशाख, काठमाडौं । मंगलबार धादिङ जिल्लाको ज्वालामुखी गाउँपालिका–३ अमराईमा गरिएको ¥यापिड टेस्टको क्रममा एक व्यक्तिमा एन्टिबडी पोजेटिभ देखियो ।

धादिङमा देखिएको यो पहिलो एन्टिबडी पोजेटिभ थियो । बाक्लो बस्तीकोबीचबाट जिल्ला अस्पतालको आइसोलेसनमा ल्याउनुपर्ने भएकोले उनलाई एम्बुलेन्समा जिल्ला सदरमुकाम ल्याउनै पर्ने बाध्यता थियो ।

तर, आवश्यक परेको बेलामा जिल्लामा एउटा पनि एम्बुलेन्स भेटिएन । जिल्ला प्रशासन कार्यालयका उच्च अधिकारीहरूले नै पहल गर्दासमेत कुनै पनि एम्बुलेन्सले उनलाई बोक्न नमानेपछि ती बिरामी जोखिमपूर्ण रुपमा आफ्नै मोटरसाइकलमा जिल्ला सदरमुकाम आएर आइसोलेसनमा बसे ।

धादिङका सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी रुद्रबहादुर मल्लकाअनुसार जिल्लामा रहेका अधिकांश एम्बुलेन्स चालकहरुले एन्टिबडी पोजेटिभ देखिएसँगै मोबाइल स्वीच अफ गरेका थिए ।

त्यस्तै, चैत २१ गते बागलुङकी ६५ वर्षीया वृद्धामा कोरोना पोजेटिभ देखिएपछि जिल्लाका एम्बुलेन्स चालकहरूको भागाभाग भयो । कुनैपनि एम्बुलेन्सले ती बिरामीलाई जिल्ला अस्पतालसम्म ल्याउन मानेनन् । जिल्लाको प्रमुख जिल्ला अधिकारीसम्मले सम्पर्क प्रयास गर्दा पनि केही सीप नलागेपछि बागलुङका जनस्वास्थ्य अधिकृत सुरज गुरौले आफैँले बिरामीलाई जिल्ला अस्पतालसम्म लैजाने व्यवस्था गरे ।

जिल्लाको हकमा सुरक्षा निकायले पनि कुनै सहयोग नगरेको गुनासाहरु आएका थिए । यद्यपि बागलुङको केसमा समेत एम्बुलेन्सले गैरकानुनी रुपमा सेवा दिनबाट पन्छिएको देखिन्छ ।

आवश्यक पर्दा सेवा दिन इन्कार गर्ने एम्बुलेन्सहरुको काठमाडौंमा ठगी धन्दा भने चलिरहेकै छ । काठमाडौंमा एम्बुलेन्सले दोब्बर शुल्क लिएर एम्बुलेन्स सञ्चालन गरिरहेको प्रशस्तै गुनासाहरु आउने गर्छन् । गत साता त्रिभुवन विश्वविद्यालय रसायनशास्त्र केन्द्रीय विभागका उपप्राध्यापक अच्युत अधिकारीले सतुंगलबाट प्रसुती गृहसम्म यात्रा गर्दा ३३ सय रुपैयाँ एम्बुलेन्सलाई बुझाए ।

‘बल्ल बल्ल भेटेको एम्बुलेन्सले अझै महँगो शुल्क माग्दै थियो । म बाध्य भएर ३३ सय रुपैयाँमा जान तयार भएँ । अरु सवारी चल्न पासको झण्झट छ । त्यस्तो अवस्थामा उनीहरुले भनेअनुसार तिर्नुको विकल्प छैन । एम्बुलेन्सले लुटतन्त्र मच्चाइरहेका छन्’ अधिकारी गुनासो गर्छन् ।

एकातिर अत्यावश्यक सेवामा आनाकानी गर्ने एम्बुलेन्स चालकहरु गैरबिरामी बोक्नतिर भने व्यस्त देखिन्छन् । विभिन्न ठाउँमा प्रहरीले गरेको कारबाहीबाट पनि यो पुष्टि भएको छ । बिहीबार इलाका ट्राफिक प्रहरी कार्यालय गजुरीले काठमाडौंबाट गैरबिरामी बोकेर भैरहवातर्फ जाँदै गरेको एम्बुलेन्सलाई कारबाही गरेको छ । एम्बुलेन्सले यात्रुसँग १३ हजार रुपैयाँ लिएर भैरहवा जाँदै थियो । आठ जना बोकेर हिँडेको एम्बुलेन्समा रहेकाहरुसँग ग्रिनसिटी अस्पतालमा चैत ५ गते भएको डिस्चार्ज पेपर मात्रै भएकोले कारबाही गरिएको गजुरी ट्राफिक प्रहरी प्रमुख नेत्र भट्टले जानकारी दिए ।

यस्तै, कारबाही एक साता अघि धादिङबाट पोखरा गएको एक एम्बुलेन्समाथि समेत गरिएको गजुरी ट्राफिक प्रहरी कार्यालयका प्रमुख भट्ट बताउँछन् । सो एम्बुलेन्सले समेत गैरबिरामी बोकेको पाइएपछि कारबाही गरिएको थियो ।

यस्तै, घटना एक साता अघि दाङमा समेत घटेको थियो । संयुक्त एम्बुलेन्स चालक संघ नेपालका महासचिव मुक्ति काफ्लेका अनुसार रुकुमदेखि दाङतर्फ आउँदै गरेको एम्बुलेन्सले गैरबिरामी बोकेको पाएपछि त्यो एम्बुलेन्सलाई बन्दाबन्दीको समयभर चलाउन नपाउनेगरी बन्द गरिएको छ । एम्बुलेन्सलाई जरिवाना समेत तिराइएको छ । यसरी बिरामी भन्दै गैरबिरामी बोक्ने एम्बुलेन्स चालकलाई एम्बुलेन्स चालक संघको सदस्यता नै खारेज गर्ने चेतावनी दिन्छन्, काफ्ले ।

धादिङ र बागलुङमा बिरामी बोक्न नजानु भने एम्बुलेन्स चालकहरुको बाध्यता रहेको उनी बताउँछन् । ‘सरकारले कुनै पनि सुरक्षाविना नै सरुवा रोगका बिरामी बोक्नको लागि आग्रह गरेका कारण एम्बुलेन्स चालकहरुले सेवा दिन नसकेको उनको गुनासो छ । यद्यपि संकटको बेलामा अतिरिक्त शुल्क लिने र गैरबिरामी बोक्ने एम्बुलेन्सहरुको हकमा भने संघ समेत निर्मम रहेको उनी बताउँछन् ।

सरकारले अत्यावश्यक वस्तुको रुपमा सूचीकृत गरेका केही सेवाहरुमा हड्ताल गर्न नपाउने व्यवस्था गरेको छ । तर, यसलाई हड्ताल नै नभने पनि एम्बुलेन्सहरुले मनपरी गरेको स्वीकार्छन् धादिङ जिल्लाका सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी मल्ल ।

अहिले अत्यावश्यक सेवा सञ्चालनमा आनाकानी गर्नेहरूको लागि वि सं २०१४ सालमा बनेको ऐनअनुसार कारबाही गरिन्छ । वि.सं. २०१४ मा बनेको आवश्यक सेवा सञ्चालन ऐनले निषेध गरिएको सेवामा हडताल गर्ने वा त्यसमा भाग लिने वा भाग लिइराख्ने व्यक्तिलाई केवल दुई सय रुपैयाँ वा छ महिनासम्मको कैद सजाय तोकेको छ ।

त्यस्तै, प्रयोजन विपरीत यात्रु बोक्नेहरुको हकमा भने अधिकतम ५ हजार रुपैयाँमात्रै जरिवाना तिराउन सकिन्छ । अहिले गैरबिरामी बोकाउने एम्बुलेन्सलाई पनि अधिकतम पाँच हजार रुपैयाँको दरमा जरिवाना तिराउने गरिएको छ ।

साभार : अनलाइनखबर अनलाइन